Stichting Nationaal Erfgoed Hotel De Wereld

Op 16 november 1994 is door een vijftal initiatiefnemers uit Wageningen en omgeving, in samenwerking met de voorzitter van het Nationaal Comité Herdenking Capitulaties 1945 Wageningen, de burgemeester van de Gemeente Wageningen en de voorzitter van het College van Bestuur van de Landbouwuniversiteit (Wageningen UR) de Stichting ‘Nationaal Erfgoed Hotel De Wereld’ opgericht. De Stichting heeft zich een tweedelig doel gesteld: de instandhouding van Hotel De Wereld als nationaal erfgoed en het bijdragen aan een zinvolle, inhoudelijke bestemming van Hotel De Wereld door het organiseren van activiteiten van educatieve en informatieve waarde en wel het hele jaar door. Aan de ene kant is er de symboliek van het gebouw, in het bijzonder van de ‘Capitulatiezaal’, verwijzend naar de periode van opbouw en hernieuwde vrede. Aan de andere kant geeft de naam van het gebouw aan dat vrede en vrijheid niet los gezien kunnen worden van mondiaal denken.

Oude glorie

Dankzij een separate fondsenwerving heeft de Stichting de, tijdens de Tweede Wereldoorlog verwoeste, serre van Hotel De Wereld in haar oude glorie kunnen herstellen. Op 5 mei 1996 opende Prins Bernhard de herbouwde serre en gaf er zijn naam aan: ‘Prins Bernhardzaal’. 

Voor de uitvoering van de educatieve en informatieve hoofdtaak van de Stichting riep de Stichting met subsidie van het Ministerie van Defensie begin 1997 een Educatief Centrum in Hotel De Wereld in het leven. In datzelfde jaar werd door de Stichting een bijzondere leerstoel aan Wageningen UR ingesteld en een bijzonder hoogleraar ‘Rampenstudies’ benoemd.

Medio december 2013 heeft de stichting met behulp van het vfonds (het Nationaal Fonds voor Vrede, Vrijheid en Veteranenzorg) het hotel (te lezen als het gebouw) overgenomen van Wageningen UR. Op 1 januari 2014 heeft de stichting al haar educatieve activiteiten ondergebracht in de fusie Stichting Nationaal Comité Herdenking Capitulaties 1945 (Wageningen45).

De activiteiten van de erfopvolger van Educatief Centrum, Wageningen45 kunnen zich verheugen in een breed maatschappelijk draagvlak zoals blijkt uit de samenstelling van het bestuur, de  wetenschappelijke raad als ook de bezoekers van haar activiteiten.

 

Jongere generatie

De generatie die de bevrijding bewust heeft meegemaakt wordt steeds kleiner. Jongere generaties staan verder af van de gebeurtenissen die zich tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben afgespeeld. Zij richten hun oog op de toekomst vanuit de problemen van het heden. Begrippen als vrede, vrijheid, mensenrechten en rechtvaardigheid krijgen daarmee voor nieuwe generaties een nieuwe inhoud. Tegelijk blijft in een tijd van opkomende intolerantie en onrust de essentie van de nationale herdenking onverminderd overeind. De lessen van het verleden kunnen de samenleving alert maken voor de huidige aanslagen op vrede, vrijheid en veiligheid; hoe die te voorkomen en waar nodig te ontkrachten. 

Geschiedenis van het hotel

De eerste geschriften maken in 1669 al melding van het toenmalige boerderij-logement ‘De Waerelt’ dat vooral dienst doet als pleisterplaats voor reizigers die naar het oosten of westen trekken. In 1803 werd het logement aangeduid als ‘daer waer de Waerelt uitgangt’. Een decennium later we het pand uitgebreid met een ‘doorritstal’ voor postkoetsen en werd het een knooppunt in internationale verbindingen. Vanaf 1845 konden reizigers die met de trein op station Ede stopten met de ‘omnibus’ naar De Wereld worden vervoerd. Later in de negentiende eeuw werd het een stopplaats op het traject van de stoomtrein tussen Utrecht en Arnhem.

Na een brand in 1872 krijgt het hotel een nieuw aanbouw van drie verdiepingen en een representatieve gevel. Met de komt van de Rijkslandbouwschool in 1876 en de uitbreiding van het hotel in 1887 groeide het uit tot het comfortabele etablissement waar gasten van de Rijkslandbouwschool graag verbleven. In het programmaboekje bij 50 jaar Landbouwonderwijs in Wageningen in 1926 presenteerde Hotel De Wereld zich als ‘huis eerste rang ter plaatse’. Tot 1944 werd Hotel De Wereld als café-hotel-restaurant geëxploiteerd.

 

Na de oorlog

Met de capitulatie van de Duitse bezetters werd Hotel de Wereld een monument van vrede en vrijheid. Op 9 juli 1945 onthulde Prins Bernhard in aanwezigheid van generaal Foulkes een herdenkingsplaat op de muur van het hotel. Tot 1962 was in het gebouw een capitulatiemuseum gevestigd, met onder andere de tafels en stoelen die in gebruik waren bij de capitulatiebesprekingen.

Na de Tweede Wereldoorlog raakte het hotel langzaam maar zeker in verval en in 1970 hield ‘De Wereld’ op te bestaan als horecabedrijf. Het gebouw, eigendom van de toenmalige Landbouwhogeschool, werd onderkomen voor het Studium Generale en de gemeentelijke Werkgroep Vormingswerk. In 1975 werd sloop van het gebouw, dankzij een motie in de Tweede Kamer voorkomen en met financiële middelen, beschikbaar gesteld  door het toenmalige Ministerie van Cultuur, Recreatie en Maatschappelijk werk, grondig gerestaureerd. Op 5 mei van dat jaar opende Prins Bernhard officieel de gerestaureerde capitulatiezaal, waarna de universiteit de rest van het gebouw in gebruik werd genomen als kantoor- en activiteitenruimte.

In 2004 werd het pand opnieuw gerestaureerd, waarbij de oude glorie hersteld werd en het pand weer in gebruik kon worden genomen als horecagelegenheid Hotel de Wereld.

Een werkopname van de Virtual Tour
Klik hier voor de virtual tour.

De Stichting Nationaal Erfgoed Hotel De Wereld is door de Belastingdienst erkend als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI)
Links naar documenten:
Jaarverslag 2020 inclusief jaarrekening
Beleidsplan 2015 – 2022