EERDERE AFLEVERINGEN
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E13 opgenomen op Slot Loevestein
Lars van Troost deel 2, over mensenrechten onder druk
Lars is adviseur op het gebied van strategie en beleid bij Amnesty International. Wat doet hij nou zoal de hele dag in die functie?
Hoe is Amnesty eigenlijk ontstaan? Kreeg de organisaties snel voet aan de grond?
Lees meer
Lars is adviseur op het gebied van strategie en beleid bij Amnesty International. Wat doet hij nou zoal de hele dag in die functie?
Hoe is Amnesty eigenlijk ontstaan? Kreeg de organisaties snel voet aan de grond?
Daarna hebben we het over de ontwikkeling van de Mensenrechten vanaf 1948, het jaar waarin de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens door de Verenigde Naties werd aangenomen. Het wereldwijde beeld van die ontwikkeling is zeker niet alleen positief. Er zijn vorderingen gemaakt, maar er is veel verbetering nodig. De Mensenrechten staan, ook in Nederland, onder druk. En als je, zoals Nederland doet, andere landen de maat neemt op het gebeid van mensenrechten, moet je ze wel zelf op orde hebben. Amnesty spreekt in dat verband bewindslieden aan.
Mensenrechten, concluderen, liggen nooit helemaal vast en zijn niet vanzelfsprekend, daarom moeten ze elke dag weer worden getoetst.
Alles over Amnesty International vind je op www.amnesty.nl
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E12 opgenomen op Slot Loevestein
Over slavernijgeschiedenis en rechtsbescherming, met minister Franc Weerwind
Het motto van Franc Weerwind is: “Iedereen moet toegang hebben tot het recht, ongeacht je situatie, waar je vandaan komt of wat je in je portemonnee hebt. Ik wil alle mensen in Nederland het vertrouwen geven dat ze altijd kunnen rekenen op een democratische rechtstaat.”
Lees meer
We spreken eerst over zijn portefeuille. Kan hij dat motto in praktijk brengen?
Daarna hebben we het over de slavernijgeschiedenis. Weerwind is één van de oprichters van de Stichting Vriendschapsbanden Nederland-Suriname. Hij was in Suriname toen Rutte vorig jaar excuses aanbood voor het handelen van de Nederlandse staat tijdens de slavernij. Dat doet Weerwind veel. Hij is van Creoolse afkomst. “Je hoeft maar drie, vier generaties terug te gaan in mijn familie of je komt bij familieleden van mij die tot slaaf gemaakten zijn. Dat stuk geschiedenis is iets dat niet op de middelbare school in het pakket zat.”
Er zijn recentelijk grote stappen gemaakt, vindt Weerwind, maar we staan pas aan het begin van de bewustwording van die periode. De excuses waren, zoals Rutte al zei, geen punt, maar een komma.
Indië/Indonesië en het levend houden daarvan in het collectieve bewustzijn van alle Nederlanders. We praten eerst over het museum en daarna zoomen we in op Nederlands laatste oorlog, die tussen 1950 en 1962, in het westelijk deel van Nieuw-Guinea.
Alle info over het museum en de activiteiten vind je op www.sophiahof.nl.
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E13 opgenomen op Slot Loevestein
met Lars van Troost, over de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens.
We spreken over de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, die op 10 december 1948 door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties werd aangenomen. Dat ging niet zonder slag of stoot. Er was nogal wat onenigheid tussen staten met verschillende ideologieën over weke rechten tot Mensenrechten gerekend konden worden.
Lees meer
De Verklaring die uiteindelijk werd opgesteld, werd toentertijd niet met gejuich ontvangen, terwijl we haar nu beschouwen als de basis voor een groot aantal internationale verdragen, bijna 300, over burgerrechten, politieke rechten en sociale rechten. In die verdragen zitten mechanismen die controleren of de aangesloten landen zich aan al die verdragen houden. Amnesty International op haar beurt controleert die mechanismen weer. Spreken de landen de waarheid over de mensenrechtensituatie?
In de aflevering die hierna volgt diepen we met Lars dit thema verder uit.
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E11 opgenomen in Hotel De Wereld
Theater over slavernijgeschiedenis, met Izaline Calister
We praten met zangeres, componist, tekstschrijver en theatermaker Izaline Calister. Ze heeft in de afgelopen 25 jaar een indrukwekkend oeuvre opgebouwd. Ze zingt met evenveel gemak Nederlandse evergreens, traditionele Curaçaose Tumba, kinderliedjes en zelfgeschreven nummers.
Lees meer
In het theaterseizoen 2023-2024 speelt ze met drie muzikanten het theaterconcert Tula & Juliet, over de grote slaafgemaaktenopstand op Curaçao van 1795 die geleid werd door de lang daarna doodgezwegen Tula. Hoe heeft de erfenis van Tula en de opstand het leven van Izaline’s betovergrootmoeder Juliet, geboren in slavernij in 1836, beïnvloed? En hoe kwam Izaline op Juliet’s spoor?
Voor informatie en speeldata kijk je op www.izalinecalister.com
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E10 opgenomen op Slot Loevestein
De Loevesteinse Factie, met Maaike Snoek
We gaan het toch nog heel even over Hugo de Groot hebben en de echtheid van de boekenkist, die op slot Loevestein staat. Dan komt Jacob de Witt even ter sprake, de vader van de gebroeders De Witt. Jacob zat in 1650 ook even vast in dit kasteel.
Lees meer
Dan hebben we het over de zogenaamde Staatsgezinden, die in de Zeventiende Eeuw voorstander waren van een zuivere republiek. Zij stonden lijnrecht tegenover de Orangisten, de aanhangers van het Huis van Oranje. De Staatsgezinden werden wel de Loevesteinse Factie genoemd, omdat een aantal van hen gevangen waren gezet op Slot Loevestein.
We praten over de rol van die factie in de geschiedenis, die veel groter is dan wij vaak denken. Tot diep in de Negentiende Eeuw werden er polemieken gevoerd tussen Orangisten en Loevesteiners.
Alles over Slot Loevestein vind je op www.slotloevestein.nl
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E09 opgenomen op Slot Loevestein
Slot Loevestein en de vrijheid, met directeur Ed Dumrese
Ed Dumrese is sinds 2019 directeur van Slot Loevestein en voorzitter van de Stichting Nederlandse Vrienden van Neve Shalom/Wahat al Salam (WaSNS). Ook was hij 13 jaar directeur van het Nationaal Comité Herdenking Capitulaties 1945.
We hebben het eerst over de verschrikkelijke gebeurtenissen in Israel en Gaza. Ed was er nog, twee weken voor de opname van de podcast.
Lees meer
Dan gaat het over de ontmanteling van de rechtstaat, iets dat we op een aantal plaatsen in de wereld zien gebeuren.
Hugo de Groot komt uiteraard even ter sprake, hij was grondlegger van het internationale recht. Hij zat hier in het Slot opgesloten.
“Ken je geschiedenis” dat straalt Slot Loevestein uit. Want als je weet waar je vandaan komt, kun je makkelijker deze tijd begrijpen.
Alles over Slot Loevestein vind je op www.slotloevestein.nl
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E08 opgenomen op Slot Loevestein
Rondleiding en de expo Monddood
De Tower in Londen, de Loebjanka in Moskou en Robbeneiland bij
Kaapstad zijn wereldberoemde plaatsen waar politiek gevangenen werden vastgehouden. Ook Nederland had zo’n gevangenis, namelijk Slot Loevestein. In de zeventiende eeuw werden hier personen die veroordeeld waren wegens vermeende politieke misdrijven gevangengezet.
Lees meer
et was dé
staatsgevangenis van Nederland.
rondleider Erik Geursen gidst ons door het slot Loevestein en licht de tentoonstelling Monddood toe, waarin mensen uit verleden en heden centraal staan die van hun vrijheid beroofd werden omdat ze een andere mening waren toegedaan dan de machthebbers.
We beginnen uiteraard bij Hugo de Groot en we eindigen in het Saoedi-Arabië en China van nu.
alle info over Monddood vind je op www.slotloevestein.nl/monddood
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E07 opgenomen in Hotel De Wereld
Hotel De Wereld en Het Anjermonument, met Robbert Kamphuis
Robbert is kunstenaar, ontwerper, friskijker en dwarsdenker.
Hij ontwierp het Anjermonument, dat aan de voorgevel van Hotel De Wereld is bevestigd. Het monument is een reactie op alles wat in en rondom Hotel de Wereld gebeurt waarbij de vrijheid en de vrede bezongen wordt. Dat is vaak behoorlijk militair en oorlogsgericht. Vrijheid en vrede zijn zoveel complexer.
Lees meer
https://www.hotel-dewereld.nl/anjermonument/Daarom koos hij voor een anjer, een heel klein kwetsbaar dingetje, symbool van de broze vrede en vrijheid. Hij kan kapot, hij kan vernield worden, en ook worden vernieuwd. Dat gebeurt dan ook regelmatig, dat vernieuwen.
Vrijheid is een rode draad in het werk van Robbert Kamphuis. In zijn Ministerie van in Onbruik geraakte Zaken onderzoekt hij de balans tussen vrijheid en dwang van de vooruitgang.
In Hotel de Wereld hangen een aantal schilderijen van Kamphuis, oa één van de pen waarmee generaal Foulkes de documenten in de capitulatiezaal heeft getekend. Maar is het wel de pen? Misschien niet, er schijnen meer pennen te bestaan waarmee hij heeft getekend. Dat maakt dit schilderij, net als het Anjermonument, een verdichting van de waarheid.
Aan het eind van de podcast plaatst Vincent Bijlo een anjer in het monument.
Wil je ook een anjer plaatsen? Klik hier.
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E06 opgenomen in Hotel De Wereld
Hotel De Wereld, waar Vrijheid te gast is, met Jelle de Gruyter
We praten met Jelle de Gruyter. Hij is voorzitter van het bestuur van de stichting Hotel De Wereld, die ervoor waakt dat het hotel het verhaal van de herwonnen vrijheid en het strijden voor vrijheid blijft vertellen.
Lees meer
Op 4 mei 1945 was de onvoorwaardelijke capitulatie van alle Duitse troepen in Nood-West-Europa een feit. Een dag later werd die capitulatie hier verder uitgewerkt.
De zogenaamde capitulatiezaal, op de begane grond, geeft een beeld van hoe dat in zijn werk gegaan is. OP de eerste verdieping kun je als hotelgast de vrijheid beleven. Alle hotelkamers hebben één vrijheidsstrijder tot onderwerp. Dat gaat van Gandhi tot Martin Luther King en van Mandela tot Malala.
Alle info over Hotel De Wereld vind je op www.hotel-dewereld.nl
De evacuees na de Slag om Arnhem, met Linda Geerdink
De evacuees, met Linda Geerdink Linda raakte in haar functie als journalist en verslaggever betrokken bij Ik Kom Terug, een project, tentoonstelling en podcast over de evacuatie van Arnhem en omgeving, vlak na De Slag om Arnhem in 1944.
Lees meer
Meer dan 150.000 mensen moesten halsoverkop huis en haard verlaten. Een aantal van hen leeft nog. Ze werden opgeroepen hun verhalen te delen en door te geven.
In de podcast worden de evacuees van toen gekoppeld aan jongeren van nu.
Alle info over Ik Kom Terug vind je op www.sprekendegeschiedenis.nl/agenda_item/podcastserie-en-buitenexpositie-van-project-ik-kom-terug/
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E04
Gevlucht om te Vechten, met Jory Brentjens
We spreken met conservator Jory Brentjens over Gevlucht om te Vechten, een tentoonstelling die hij samenstelde in het Airborne Museum in Oosterbeek. De expositie gaat over 21 Joodse vluchtelingen uit Duitsland en Oostenrijk die deel uitmaakten van de Britse First Airborne Division.
Lees meer
Ze wisten aan het eindvan de dertiger jaren, toen de anti-Joodse maatregelen in Duitsland en Oostenrijk
steeds strenger werden naar Groot-Brittannië te vluchten en zich daar te vestigen.
Hun pogingen om daar een nieuw leven op te bouwen werden ruw onderbroken door de Duitse invasie van West-Europa. Het wantrouwen ten aanzien van Duitse
en Oostenrijkse vluchtelingen nam toe en in juni 1940 besloot de Britse overheid ze te interneren. De enige manier om uit die kampen te komen was dienst nemen
bij het Britse leger. Zo kwamen ze uiteindelijk in 1944 in De Slag om Arnhem terecht.
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E03
De Slag om Arnhem en de Polen, met Arno Baltussen
We spreken met Arno Baltussen, voorzitter van de Stichting Driel-Polen. Eerst gaan we in op de rol van de Poolse militairen tijdens De Slag om Arnhem in september 1944.
Daarna hebben we het over zijn tante Cora die meteen nadat de Polen het strijdtoneel betraden contact met ze legde.
Lees meer
Toen de Slag om Arnhem drie dagen later eindigde, hij werd door de Geallieerden verloren, trokken de Polen zuidwaarts. Ze werden snel vergeten, maar niet door te Cora Baltussen. Ze is haar hele leven bezig geweest ervoor te zorgen dat de Polen de plaats in de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog die ze verdienen ook daadwerkelijk zouden krijgen. Na tante’s dood in 1993 is Arno, met een aantal anderen, het contact met de Polen blijven voortzetten. Onlangs interviewde hij nog de inmiddels honderdvierjarige Bolek Ostrowski, de naar alle waarschijnlijkheid enige Poolse veteraan die nog leeft. “De inzet voor de vrijheid,” zei hij, “het moet, het is het waard.” Dat is waarom Driel, en heel Nederland, de Poolse veteranen nooit mag vergeten. Alle info over de Stichting Driel-polen vind je op www.driel-polen.nl.www.driel-polen.nl
> LUISTER NAAR DE PODCAST S01/E02
De Slag om Arnhem, met Ronnie Weijers
Ronnie Weijers is directeur van het Airbone Museum in Oosterbeek. We spreken met hem over het verloop van de Slag om Arnhem, die op 17 september 1944 begon.
Dat doen we aan de hand van een aantal voorwerpen uit de collectie.
Lees meer
Waarom herdenken we deze slag eigenlijk, die volkomen mislukte? Wat is het belang van het steeds maar blijven vertellen van de verhalen? En hoe leeft de Slag tegenwoordig in de omgeving van Arnhem?
Alle info over het Airborne Museum tref je aan op www.airbornemuseum.nl
Trailer Vrijheidskwartiertje
Hein van Beek en Vincent Bijlo praten in ongeveer veertig afleveringen over het belang van vrijheid. Dat doen ze met kunstenaars, wetenschappers, militairen, journalisten, scholieren, veteranen…
Lees meer
Eigenlijk met iedereen die een bijdrage levert aan het besef dat onze vrijheid een kwetsbaar en kostbaar goed is.
de podcasts worden opgenomen in Hotel De Werled in Wageningen, in het Airbornemuseum in Oosterbeek en in Slot Loevestein.
Voor de opening waren we te gast op Landgoed De Zwaluwenberg.
De Opening, met Inspecteur-Generaal der Krijgsmacht Frank van Sprang
We spreken met van Sprang over de aandacht en de waardering voor veteranen, het belang van internationale missies, het verschil tussen Haagse politici en de mensen in het veld, het vingertje van de dominee en de oorlog in Oekraïne.